Duurzaam Schoon Grondwater

In november 2023 en 2024 zijn op twee percelen Nmin monsters genomen. Dit is een actie vanuit het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer en het project Duurzaam Schoon Grondwater. Doel van dit project is om de nitraatuitspoeling naar het grondwater te verminderen zodat de sector aan de normen van de nitraatrichtlijn kan voldoen. De Europese nitraatnorm voor grondwater is 50 mg nitraat per liter.

Hoe ontstaat nitraatuitspoeling?

Gewassen nemen stikstof om te groeien. Stikstof wordt via bemesting van organische mest en kunstmest gegeven. Ook komt stikstof via bodemprocessen (mineralisatie) beschikbaar voor de gewassen. De stikstof die niet opgenomen wordt, blijft aan het einde van het groeiseizoen achter in de bodem. Stikstof, die in de vorm van nitraat aanwezig is kan tijdens de winterperiode uitspoelen naar het grondwater en/of via drains naar het oppervlaktewater. 

Inzicht op perceelniveau

Om op perceelniveau inzicht te krijgen hoeveel nitraat na de teelt in de bodem achterblijft kan de hoeveelheid nitraat in de bodem worden gemeten d.m.v. een Nmin monster. Hoe minder nitraat achterblijft, hoe kleiner de kans op uitspoeling en hoe kleiner de kans dat de nitraatnorm voor grondwater wordt overschreden. Deze metingen worden uitgevoerd voor de lagen 0-30 cm, 30-60 cm en 60-90 cm diepte.

Kans op uitspoeling?

Voor lössgronden: Globaal kan gesteld worden dat wanneer er meer dan 80-90 kg minerale stikstof N per ha in de laag 0-90 cm bij lössgrond aanwezig is, de kans groter wordt dat bij uitspoeling de nitraatnorm voor grondwater wordt overschreden. Of dit daadwerkelijk gebeurt is onder andere afhankelijk van het neerslagoverschot, het wel of niet telen van vanggewassen en het gewas dat volgend jaar wordt geteeld. Wanneer dit jaar hogere waardes worden gemeten en volgend jaar een diep wortelend gewas wordt geteeld, dan kan het volggewas nog veel stikstof opnemen.

Conclusie voor deze percelen is dat we netjes onder de probleemwaarde blijven (<80 NO3-N totaal). Met behulp van het Ndicea-model zullen we per perceel de hoeveelheid benodigde stikstof blijven begroten, teneinde gezonde gewassen te telen.